भ्याट छली गर्दै इन्टरनेशनल कन्स्ट्रक्सनद्वारा निमार्ण सामाग्रीको आयात

रोशन कार्की काठमाडौं । सरकारले दिएको सुविधाको गतलरुपमा प्रयोग गर्दै अधिकाशं व्यवसायीहरुले करोडौ रुपैयाँ कर छली गर्दै आएको पछिल्ला घटनाबाट खुलेको छ । देश विकासमा निमार्ण कार्याको प्रमुख स्थान हुनेभन्दै हेभी इकुमेन्टहरुको आयातमा लाग्दै आएको मुल्यअभिबृद्धि कर (भ्याट) लाई शुन्य बनाउदाँ व्यवसायीहरुले गतल तबरबाट प्रयोग गरेको भेटिएको हो । निमार्ण क्षेत्रलाई सरकारले दिएको सुविधाको फाइदा उठाउँदै अवैध सामान नेपाल भित्राउन थालिएसगै सरकारी ढुकुटीमा जानुपर्ने कर व्यक्तिको खातामा जम्मा हुन थालेको समेत भेटिएको छ ।

सरकारले विभिन्न निर्माण सामग्रीमध्ये नेपाल आयात गर्दा डोजर र एक्स्काभेटरमा भ्याट शून्य बनाएपछि सो सामानसँगै लुकाइछिपाइ गरी भ्याट लाग्ने सामान समेत ल्याउने गरेको भेटिएको हो । विगत केही वर्षदेखि इन्टरनेशनल कन्स्ट्रक्सन प्रालि स्वायम्भु काठमाडौंमा रहेको सो कम्पनीले लुकाइछिपाइ गरी ‘ब्रेकर’ आयात गरेको भेटिएको छ । सो कम्पनीले ‘डोसान एक्स्काभेटर’ सँगै दुई हजार किलोभन्दा बढीको ब्रेकर ल्याएको भ्याट छली गरि ल्याएको बारे अहिले राजस्व अनुसन्धान कार्यालय पथलैयाले अनुन्धान सुरु गरेको छ । जो कोही कम्पनीले ब्रेकर आयात गर्दा १३ प्रतिशत भ्याट बुझाउनुपर्छ । तर सो कम्पनीले एसेसिरिजको नाममा दुई हजार किलोको ब्रेकर विना भन्सार ल्याई बिक्रीवितरण गर्दै आएको समेत आरोप लागेको छ । यस सम्बन्धमा पटक–पटक सो कम्पनीका प्रमुख पियुष जाजोदियासँग सम्पर्क गर्दा उनी सम्पर्कमा आएनन्  । राजस्व अनुसन्धान कार्यालय पथलैयाका प्रमुख दिव्या पोखरेलले भने, ‘लुकाइछिपाइ ब्रेकर ल्याएको भेटिएको छ, त्यसबारे हामीले थप छानविन सुरु गरिसकेका छौँ, अहिले के हो भन्नेबारे अनुसन्धान भइरहेको छ, गलत गर्नेलाई कारबाही हुन्छ ।’ विगत ६ वर्षदेखि डोसान ब्रान्डका एक्स्काभेटर र लोडर नेपाल आयात हुनै आएको छ । हाल विशेष गरी कन्स्ट्रन्क्सन क्षेत्रमा डोसान र बुलका हेभी इक्विपमेन्टहरु प्रयोग हुँदै आएको छ । अधिकांश हेभी इक्विपमेन्टहरु भारतमा निर्माण हुने गरेको छ । तर, डोसान एक्स्काभेटर भने कोरियन ब्रान्ड हो । पछिल्ला दिनमा निर्माणकार्यमा भएको वृद्धिसँगै विभिन्न हेभी इक्विपमेन्टहरुको आयातमा समेत वृद्धि भएको छ । हेभी इक्विपमेन्टको माग बढेसँगै सोही क्षेत्रमा प्रयोग हुने ब्रेकरको समेत माग बढी हुनथालेपछि कम्पनीले डोसान एक्स्काभेटरकै बाक्सामा ब्रेकर लुकाएर ल्याउने गरेको उच्च स्रोतको दाबी रहेको छ । नाम नलेख्ने शर्तमा स्रोतले भन्यो, ‘एक्स्काभेटरमा सरकारले भ्याट छुट गरेको छ र अन्य एसेसिरिजको हकमा स–साना पार्टपुर्जा ल्याउन पाइन्छ तर दुई हजार किलोको ब्रेकर एसेसिरिजको नाममा ल्याउन पाइँदैन, ब्रेकरलाई १३ प्रतिशत भ्याट लाग्छ, सोही फाइदा उठाउँदै इन्टरनेशनल कन्स्ट्रक्सनले ब्रेकर ल्याएको हो ।’ इन्टरनेसनल कन्स्ट्रक्सनले नेपालमा बिक्री गर्ने डोसान र बुल ब्रान्डका हेभी इक्विपमेन्टको बिक्रीवितरण गर्दै आएको छ । सो कम्पनीले बुटवल, धनगढी, नेपालगञ्ज, नारायणगढ र इटहरीबाट सो एक्स्काभेटर बिक्री गर्दै आएको छ ।